Μετά από σχεδόν δύο μήνες αγωνιστικών κινητοποιήσεων, με τη συμμετοχή χιλιάδων αγροτών, κτηνοτρόφων, αλιέων και μελισσοκόμων από άκρο σε άκρο σε όλη τη χώρα, ο αγροτικός ξεσηκωμός οδηγήθηκε, μέσα από τον διάλογο με Μητσοτάκη-κυβέρνηση στην απόσυρση από τα μπλόκα.
Τα μέτρα που αναγκάστηκε να πάρει η κυβέρνηση κάτω από το βάρος των κινητοποιήσεων για το ρεύμα, τον φόρο κατανάλωσης στο πετρέλαιο, τις αποζημιώσεις ΕΛΓΑ και την αναπλήρωση εισοδήματος για τους παραγωγούς σταριού, βαμβακιού, μηδικής καθώς και ο εξαναγκασμός της στην καταβολή των οφειλόμενων επιδοτήσεων, μετά από συμφωνία με την ΕΕ, είναι «σταγόνα στον ωκεανό» μπροστά στα προβλήματα και την πορεία καταστροφής στην οποία οδηγείται ιδιαίτερα η φτωχομεσαία αγροτιά.
Στις αγροτικές κινητοποιήσεις αναδείχθηκαν δύο κρίσιμα ζητήματα, τα οποία καθόρισαν τον χαρακτήρα, την αγωνιστικότητα, τη μαζικότητα και τη διάρκεια αυτού του αγώνα. Από τη μία, αναδείχτηκε η ανάγκη της αγροτιάς για εισόδημα, τιμές και αποζημιώσεις που να καλύπτουν το κόστος παραγωγής και το κόστος της ζωής, για να μπορούν να παραμείνουν στη γη και στον τόπο τους. Το εξέφρασε με τον πιο σπαρακτικό τρόπο ο κτηνοτρόφος που συνελήφθη από τα ΜΑΤ στον Πλατύκαμπο Λάρισας με την κραυγή «Χρωστάω παντού»!
Από την άλλη βρίσκονται οι «ράγες» που κινείται η αντιλαϊκή κυβερνητική πολιτική των δεσμεύσεων στην ΕΕ, την ΚΑΠ και τη δημοσιονομική πειθαρχία των πρωτογενών πλεονασμάτων. Είναι μια πολιτική υποταγμένη στα συμφέροντα της ντόπιας άρχουσας τάξης και των ιμπεριαλιστών επικυρίαρχων, την οποία υπηρέτησαν και στηρίζουν όλα τα κόμματα της αστικής κυβερνητικής διαχείρισης (ΝΔ, ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ κ.ά.) και δεν διανοούνται να πάνε κόντρα τα ακροδεξιά και φασιστικά μορφώματα (Ελληνική Λύση, Νίκη, Λατινοπούλου, ΧΑ) που τάχα στήριζαν τους αγρότες. Μια πολιτική που διαλύει τους παραγωγικούς τομείς της οικονομίας προς όφελος των μεταπρατικών χαρακτηριστικών του ντόπιου καπιταλιστικού σχηματισμού, προωθώντας έτσι την ακόμα μεγαλύτερη οικονομική εξάρτηση από τα ιμπεριαλιστικά κέντρα της ΕΕ και μεταφέρει πραγματικό πλούτο από «μέσα προς τα έξω». Μια πολιτική που ερημώνει την ύπαιθρο, ξεκληρίζει τη φτωχομεσαία αγροτιά και επιβάλλει τη διατροφική εξάρτηση, μετατρέποντας τη χώρα από πλεονασματικό εξαγωγέα αγροτικών προϊόντων σε ελλειμματικό εισαγωγέα ειδών διατροφής.
Αυτά τα κρίσιμα ζητήματα ανέδειξαν τις αγροτικές κινητοποιήσεις ως μία κεντρική πολιτική σύγκρουση ανάμεσα σε ένα τμήμα του εργαζόμενου λαού από τη μία, με την κυβέρνηση της ΝΔ και συνολικά το σύστημα της ιμπεριαλιστικής εξάρτησης από την άλλη. Αυτό τον χαρακτήρα της σύγκρουσης και τη σημασία της είχαν κατανοήσει ήδη οι αγρότες, όταν στις συσκέψεις που γίνονταν έθεταν το ζήτημα οι κινητοποιήσεις να μην είναι «μία από τα ίδια» με προηγούμενες, οι οποίες έληγαν σύντομα και χωρίς κανένα αποτέλεσμα, με «κορυφώσεις» και αγωνιστικές «κορώνες» χωρίς συνέχεια, ενώ τα προβλήματα γιγαντώνονταν και οξύνονταν ακόμα περισσότερο. Αλλά έπρεπε να δοθεί μία αποφασιστική μάχη για την επιβίωσή τους. Για αυτό τον λόγο πλημμύρισαν με χιλιάδες τρακτέρ εθνικοί δρόμοι και κεντρικές αρτηρίες σε όλη τη χώρα, σπάζοντας την αστυνομική τρομοκρατία που έστησε η κυβέρνηση με τα ΜΑΤ, τα χημικά, τις συλλήψεις και τις εισαγγελικές παραγγελίες.
Οι αγροτικές κινητοποιήσεις βρήκαν μεγάλη λαϊκή υποστήριξη, καθώς ο εργαζόμενος λαός και η νεολαία έβλεπαν στον δίκαιο αγώνα των αγροτών μία σύγκρουση που αφορούσε και τους ίδιους, φορτωμένους με τα βάρη της αντιλαϊκής πολιτικής της κυβέρνησης. Με την ακρίβεια, τη φτώχεια και την εξαθλίωση να εξαπλώνονται καθημερινά σε κάθε εργατική-λαϊκή οικογένεια, η οργή και η αγανάκτηση του λαού συναντήθηκαν και «έδεσαν» με τα αγροτικά μπλόκα. Για αυτό έπεσαν στο κενό οι προσπάθειες της κυβέρνησης και του εσμού που τη στηρίζει να λειτουργήσει ο κοινωνικός αυτοματισμός, ιδιαίτερα την περίοδο των γιορτών των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς.
Η κυβέρνηση, στριμωγμένη από τη μαζικότητα, την αγωνιστικότητα και τη λαϊκή υποστήριξη των αγροτικών κινητοποιήσεων επιδίωξε να διασπάσει τον αγώνα και να τον οδηγήσει σε αδιέξοδο και απόσυρση από τα μπλόκα με το «χαρτί» του λεγόμενου διαλόγου. Ταυτόχρονα, διατυμπάνιζε ότι «δεν υπάρχουν περιθώρια για παροχές» στους αγρότες που να ξεπερνούν τα πλαίσια της δημοσιονομικής πειθαρχίας και των δεσμεύσεων σε ΕΕ και ΚΑΠ, ακυρώνοντας κάθε συζήτηση-διαπραγμάτευση για τα «μαξιμαλιστικά», όπως έλεγε, κρίσιμα αιτήματα των αγροτικών κινητοποιήσεων. Μάλιστα, ο Μητσοτάκης, με μια επικοινωνιακού τύπου κίνηση, «έκλεισε ραντεβού» με τους εκπροσώπους των μπλόκων τις πρώτες μέρες των κινητοποιήσεων στις αρχές Δεκέμβρη. Ήταν ένα ραντεβού που δεν πραγματοποιήθηκε, καθώς βρήκε την κάθετη αντίθεση των αγροτών στα μπλόκα, σαν προσχηματικός και χωρίς περιεχόμενο και ήταν ομόφωνες οι αποφάσεις στις συνελεύσεις των αγροτών για συνέχιση και κλιμάκωση των αγώνων, με στόχο την κατάκτηση των διεκδικήσεων. Από την άλλη πλευρά και στις ανακοινώσεις των συνδικαλιστικών ηγεσιών του αγροτικού κινήματος έμπαινε σαν κεντρικό το αίτημα των κινητοποιήσεων ο «ουσιαστικός διάλογος με τον πρωθυπουργό», δημιουργώντας την εντύπωση, ακόμα και την αυταπάτη, ότι αυτό ήταν που «έλειπε» για να αντιμετωπιστούν τα σοβαρά ζητήματα της φτωχομεσαίας αγροτιάς. Λες και αγνοούσε ο Μητσοτάκης τα προβλήματα -που η πολιτική του δημιουργεί- και θα τα «φώτιζε» μία συνάντηση και ένας διάλογος μαζί του.
Η ικανοποίηση των αγροτικών διεκδικήσεων δεν είναι ζήτημα διαλόγου με την κυβέρνηση. Το δίλημμα «ναι ή όχι στον διάλογο» που κυριάρχησε το τελευταίο διάστημα ήταν δίλημμα ψεύτικο και αποπροσανατολιστικό, που υπονόμευσε και δεν βοήθησε τον αγώνα των αγροτών. Δεν ήταν ότι τάχα η κυβέρνηση δεν γνωρίζει τα αγροτικά αιτήματα. Δεν ήταν ότι έλειπε ο διάλογος και τα «επιχειρήματα», για να πειστεί η κυβέρνηση και να τα ικανοποιήσει. Άλλωστε, και για τη «δέσμη μέτρων» που ανακοίνωσε (τα 20 από τα 27 αιτήματα που έλεγε ότι ικανοποιήθηκαν…) δεν χρειάστηκε κάποιος διάλογος, έφτανε η πίεση των μπλόκων.
Αυτός ο «διάλογος» έγινε η δικαιολογία, ώστε κάποια μπλόκα να σπάσουν την απόφαση που πάρθηκε στα Μάλγαρα (4/1) για κλιμάκωση του αγώνα με 48ωρους αποκλεισμούς. Η επίκληση του «διαλόγου» που πάρθηκε σαν απόφαση στη Νίκαια (11/1) ήταν που έδωσε στην κυβέρνηση τη δυνατότητα από τη μία να διασπάσει το μέτωπο των αγροτών με τη συνάντηση με τις «πρόθυμες» ηγεσίες και από την άλλη να κλιμακώσει ακόμη περισσότερο την επίθεση δυσφήμισης, αλλά και τρομοκρατίας ενάντια στους αγωνιζόμενους αγρότες.
Εδώ πρέπει να τονιστεί ότι στην πανελλαδική σύσκεψη των μπλόκων στη Νίκαια πρωταγωνίστησαν και πίεσαν ασφυκτικά για την προσφυγή στον κακόφημο διάλογο οι αγροτοσυνδικαλιστές που πρόσκεινται στο ΚΚΕ, με αιτιολογίες «να βουλώσουμε στόματα», για «επικοινωνιακούς λόγους» και άλλα τέτοια επιχειρήματα, λες και το αγροτικό κίνημα βρίσκονταν στριμωγμένο απέναντι στην κυβέρνηση. Αποκορύφωμα αυτής της αντίληψης η παρέμβαση, στην ίδια σύσκεψη, του προέδρου της ομοσπονδίας οικοδόμων Τασιούλα (ΠΑΜΕ), που κάλεσε τους αγρότες «να αξιοποιήσουν την ευκαιρία του διαλόγου γιατί αντίθετα οι εργάτες δεν βρίσκουν τέτοιες ευκαιρίες, καθώς βρίσκουν όλες τις πόρτες κυβέρνησης και εργοδοσίας κλειστές»! Αυτή η αντίληψη μπορεί να εξηγήσει και το γεγονός ότι δεν υπήρξε καμία ουσιαστική προσπάθεια να συναντηθεί και να στηρίξει το εργατικό κίνημα τον αγροτικό ξεσηκωμό. Να συνδεθεί η λαϊκή οργή και αγανάκτηση ενάντια στην αντιλαϊκή πολιτική της κυβέρνησης με τον αγροτικό ξεσηκωμό.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η συνάντηση της Δευτέρας 19 Γενάρη έγινε με τους χειρότερους όρους για τους αγωνιζόμενους αγρότες. Με αποκλιμάκωση των κινητοποιήσεων και με δεδομένη τη στάση της κυβέρνησης «ό,τι δώσαμε, δώσαμε», το αποτέλεσμα ήταν προδιαγεγραμμένο.
Οι συνδικαλιστικές ηγεσίες, που έκαναν σημαία τους τον «διάλογο» και διαγκωνίζονταν μεταξύ τους για το ποιος θα αποτελέσει τον «επίσημο» συνομιλητή με την κυβέρνηση, είναι υπεύθυνες απέναντι στους αγωνιζόμενους αγρότες, γιατί έσπειραν αυταπάτες και οδήγησαν έναν σπουδαίο αγώνα σε υποχώρηση.
Ο μαζικός ξεσηκωμός της φτωχομεσαίας αγροτιάς αποτελεί μία σημαντική παρακαταθήκη για το λαϊκό κίνημα, οδηγό και «σχολείο» για τους αγώνες που απαιτούνται για την ανατροπή της αντιλαϊκής πολιτικής των αστικών κυβερνήσεων και των ιμπεριαλιστών επικυρίαρχων. Οι λογαριασμοί της φτωχομεσαίας αγροτιάς με την αντιλαϊκή πολιτική κυβέρνησης-ΕΕ-ΚΑΠ παραμένουν ανοιχτοί, αλλά ανοιχτοί παραμένουν και οι λογαριασμοί με την ηττοπάθεια και τον συμβιβασμό των συνδικαλιστικών ηγεσιών.
Τα προβλήματα και τα ζητήματα του αγροτικού κόσμου όχι μόνο δεν λύθηκαν, αλλά στο επόμενο διάστημα θα οξυνθούν ακόμα παραπέρα και θα είναι αυτά που θα «υποκινήσουν» νέους γύρους κινητοποιήσεων.
